Maçlarımızdan bazılarını incelediğimizde, oyunun başlarında ve ortalarında vurma veya kapı alma arasında seçim yapmakla ilgili birçok hata yaptığımızı görürüz. Bu hatalar bazen çok fazla bazen de çok büyük olabiliyor. Bu konuyla ilgili olarak, bir analiz yapabilmek açısından,bazı kaynaklardan edindiğim birkaç pozisyonu buraya aldım. Bunları zor problemler oldukları için değil, en öğretici problemler olduklarını düşündüğüm için seçtim.
Şimdi başlayalım :
Pozisyon 1a Pozisyon 1b
İlk iki zıt pozisyonda Siyahın vurmak veya ileri kapı almak gibi iki seçeneği var. 5-4 atıldığında kapıyı almak son derece doğrudur, fakat 4-3 atıldığında durum tersine dönüyor: vurmak çok daha doğrudur. Doğru ve yanlış oyun arasındaki fark çok büyüktür. Bunlar benzer oyun gibi göründüğü halde aradaki bu büyük farkın nedeni nedir?
Anlaşılması gereken ilk şey, 20 hanesindeki kapının burada 21 hanesindeki kapıdan çok daha iyi olduğudur. Siyah kendi 4-3 zarını 21 hanesinde kapı almak için kullanırsa ve sonra herhangi bir nedenle kapısını 20 hanesine taşımasına izin verilirse, kazanç oranı çok daha büyük olur. Buradaki büyük farkın sebebinin, 21 hanesinin çok daha zayıf görünmesi olduğunu düşünüyorum. Beyaz kendi 5 kapısını bir şekilde almayı başarabilir, çünkü oyunun bir yerinde bunu yapma şansı yüksektir.
İkincisi, vurma pek o kadar değerli değildir, çünkü Siyah henüz bir saldırı konumuna sahip değildir. Siyahın 5-4'le vurduğunu ve Beyazın, herhangi bir özel şey yapmadan, diyelim 6-4'le girdiğini farzedelim. Ve vurmak, Siyahı 1-1, 2-2, 3-3 gibi birkaç joker zara, ayrıca bir dizi vurup kaçmaya karşı savunmasız bırakır.
Öyleyse gerçekte olup biten şey, Siyahın mükemmel bir kapı alma seçeneği varsa, vurmak yerine bu kapıyı almasıdır. 20 hanesi buna uygundur, 21 hanesi değildir. 20 hanesinin stratejik değeri, vurmanın taktik değerinden üstündür.
Pozisyon 1c Pozisyon 1d
Siyahın pozisyon 1c'deki gibi daha güçlü bir saldırma pozisyonu varsa, elbette vurmak daha değerlidir. Burada vurmanın taktik avantajları gerçekten büyüktür. Yine de seçenek görece yakındır, vurma muhtemelen kısmen küp düşünceleriyle önem kazanır; örneğin Siyah muhtemelen iyi bir başlangıç katlama teklifinde bulunabilir, hele de Beyaz buna atlayacak olursa (bu zaten kolay bir kabul olur). Siyah ileri kapıyı alırsa, hızlı bir küp bulmak zordur.
Fakat altı kapısını almış olmak 5-4'le vurmayı doğru bir hamle yapmaya yetmez. Altı kapısı, 4 hanesi kadar güçlü değildir, öyleyse Siyah pozisyon 1d'de kesinlikle tavla çubuğu/20 24/20 oynamalıdır.
Pozisyon 2a Pozisyon 2b
Yine Siyahın iyi bir kapı alma veya vurma seçeneği vardır. 2a pozisyonunda, vurmak bana biraz gevşek görünüyor, fakat aslında yayılımlar 5 hanesinde kapı almayı da zayıflatıyor. 5 hanesine kapı aldıktan sonra Siyah, Beyaz ne atarsa atsın kesinlikle ikinci konumdadır, fakat vurmak, eğer Beyaz eksik 15 sayısından birini atarsa durumu tersine döndürme olasılığını açar. Buradaki ana fikir, Siyahın oldukça yakın bir seçeneğe sahip olmasıdır.
Fakat vurmanın alternatifi, pozisyon 2b'de olduğu gibi daha az güçlü 4 hanesi ise, vurmak daha doğrudur. Yine, hanenin kalitesi vurmanın değerli olup olmadığını belirler. Ve 5 hanesine kapı almak ile 4 hanesine kapı almak arasındaki fark, düşünebileceğinizden daha büyüktür. 2a'da kapı aldıktan sonra Siyah, 5 kapısını 4 kapısına kaydırırsa yaklaşık 0,1 şans olasılığı kaybederdi. Aynı şey pozisyon 2b için de geçerlidir, 5 hanesi 4 hanesinden yaklaşık 0,1
daha iyidir.
Pozisyon 3a Pozisyon 3b
Pozisyon 3a'da Siyah, Beyaz'ın dış tahtasını vurmak ve kendi 5 hanesini kapatmak arasında benzer bir karar vermek durumundadır. Buradaki vurma yolu 23/14'tür*. Siyah açıkça favoriyken, muhtemelen de iyi bir katlamaya yaklaşırken, gereksiz vurma ve vurulmayla karmaşa yaratmak mantıklı değildir. Yani 3a pozisyonunda yapılacak tercih 23/14* ve 11/5 8/5 arasındadır.
Vurma, muhtemelen küçük bir miktarda doğrudur, 5 kapısını almaktan belki de 0,02 daha iyidir.
Siyahın gerideki pulları pozisyon 3b'de olduğu gibi biraz daha ayrılmış olsa, kapı almak elbette doğru olurdu (24/15* ile vurmaya kıyasla). Bunun nedeni, vurmanın 3a'dan daha fazla vurulup geriye dönme yaratması değildir pek. 3b'de kapı almanın 3a'ya göre çok daha iyi olmasının gerçek nedeni, Siyahın gerideki pullarının daha iyi yerleşmiş olması ve bunları ilerletmek için daha az neden bulunmasıdır. Bu pulların konumu daha iyidir, çünkü 22 numaralı hanedeki pul, 6'yla doğrudan kaçabilir.
Bu faktörün ne kadar önemli olduğunu görmek için, 5 kapısını aldıktan sonra Siyahın 3b'de 3a'ya göre neredeyse 0,1 daha iyi olduğunu düşünün, oysa her iki pozisyonda vurduktan sonra pozisyonlar Siyah için kabaca eşittir. Küçük ekstra pul ayrılması işte bu kadar önemlidir.
Kapı alma oyununun 3a'da bir yakın ikinci ve 3b'de bariz bir kazanıcı olmasının diğer bir önemli nedeni, Beyazın gerideki pullarının dağınık olmasıdır. Her ikisi de 24 numaralı hanede olsaydı Siyah sonradan bir saldırı tehdidinde bulunamazdı ve kapı alma oyunu değerini kaybederdi. Aslında bu durumda vurmak hem 3a ve hem de 3b'de çok daha iyi olurdu.
Özetlersek, kapı almak 3b'de doğrudur çünkü: 1) Mükemmel bir kapı alır; 2) Siyahın gerideki pullarını taşımak için çok az gerekçesi vardır; ve 3) Beyazı iyi zar atma veya saldırıya uğrama baskısı altında bırakır. Bunların herhangi bir doğru olmasaydı, vurmak en iyisi olurdu.
Pozisyon 3c Pozisyon 3d
Pozisyon 3c ve 3d, Beyazın gerideki dağınık pullarına ilişkin ne demek istediğimizi göstermektedir. Pozisyon 3c son derece kolaydır, özellikle 3b'de en iyi oyunun ne olduğunu bildiğimizde. 11/5 7/5 kapı alma oyunu son derece doğrudur, çünkü Siyah iyi bir kapı alır ve tavla çubuğundaki kırık pulunu oyuna sokar. Fakat Beyaz pullar dağınık olmasaydı, çok büyük bir fark ortaya çıkardı. Beyazın 3d'ye ulaşması için sadece bir hane geride olması, vurmayı aniden çok doğru yapardı (yaklaşık 0,07). Daha az vurulup geriye gitme vardır ve Beyaza 5 kapısını aldıktan sonra artık Siyahın ev tahtasında saldırılamaz. 3c'de vurmak yaklaşık 0,61 daha doğrudur, fakat 3d'de sadece 0,47 doğrudur. Buradaki farkın nedeni, sonraki birkaç zar atışında ekstra mars ve çok sayıda hızlı küptür.
Pozisyon 4a Pozisyon 4b
Bazen vurmak veya vurulmak zorunda kalırsınız. Pozisyon 4a, 4b ve 4c böyle bir durumu göstermektedir. Pozisyon 4a'da Siyahın en iyi oyunu kendi 5 kapısını almaktır, 11/5 ve 6/5. Böylece güçlü bir saldırı konumu oluşturulur ve Beyazı vurulma tehlikesine sokar. Öte yandan pozisyon 4b'de Siyah üç tane Beyaz kapı pulunun saldırısı altındadır ve bu da her şeyi değiştirir. Şimdi vurmak en iyi oyundur ve bunun en iyi yolu da 21/15 ve 11/10'dur. (11/5 6/5 göre yaklaşık 0,03 daha iyidir.)
>> devam edecek <<
